Sırt ağrısında hangi bölüme gidileceği ağrının nedenine bağlıdır. Çoğu durumda ilk değerlendirme ortopedi veya fizik tedavide yapılır. Uzayan ağrılar geciktirilmemelidir.
Sırt ağrısı, kas ve eklem problemlerinden omurga hastalıklarına, duruş bozukluklarından bazı iç organ sorunlarına kadar pek çok farklı nedenden kaynaklanabilir. Bu nedenle “sırt ağrısı için hangi bölüme gitmeliyim?” sorusunun cevabı, ağrının özelliklerine ve eşlik eden belirtilere göre değişir. Çoğu hastada ilk değerlendirme Ortopedi ve Travmatoloji veya Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon bölümlerinde yapılabilir. Ancak nefes darlığı, göğüs ağrısı, ateş veya başka sistemik belirtiler varsa farklı uzmanlık dallarının değerlendirmesi gerekebilir.

Sırt Ağrısında İlk Hangi Bölüme Başvurulur?
Sırt ağrısı yeni başladıysa ve özellikle hareketle ilişkiliyse öncelikle kas-iskelet sistemi kaynaklı nedenler değerlendirilmelidir. Ağrının yeri, süresi, hareketle ilişkisi ve eşlik eden bulgular hangi uzmanlık alanına başvurulması gerektiği konusunda yol gösterir.
Ortopedi ve Travmatoloji Değerlendirmesi
Sırt ağrısının omurga, diskler, eklemler, kaslar veya kemiklerden kaynaklandığından şüpheleniliyorsa Ortopedi ve Travmatoloji uygun bir başlangıç noktasıdır.
Özellikle travma sonrasında başlayan ağrı, omurga eğriliği, kifoz gibi yapısal problemler, omurga dejenerasyonu veya omurga kaynaklı sinir basısı düşünülen hastalarda ortopedik değerlendirme önemlidir.
Muayene sonrasında gerekli görülürse röntgen, MR veya başka görüntüleme yöntemlerinden yararlanılabilir. Ancak her sırt ağrısında görüntüleme yapılması gerekmez. Görüntüleme kararı hastanın şikâyetleri ve muayene bulgularına göre verilmelidir.
Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ne Zaman Devreye Girer?
Kas kaynaklı ağrılarda, postür bozukluklarında, kas dengesizliklerinde ve uzun süreli sırt ağrılarında Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon bölümü önemli bir tedavi seçeneğidir.
Fizik tedavi uzmanı hastanın hareketlerini, kas gücünü, esnekliğini ve duruşunu değerlendirerek kişiye özel bir egzersiz ve rehabilitasyon programı oluşturabilir. Gerektiğinde manuel tedavi ve diğer fizik tedavi yöntemlerinden de yararlanılabilir.
Sırt Ağrısının Nedenine Göre Bölüm Seçimi Değişir mi?
Evet. Sırt ağrısının ortaya çıkış şekli ve eşlik eden belirtiler, hangi uzmanlık alanına başvurulması gerektiği konusunda önemlidir.
Kas, Duruş ve Omurga Kaynaklı Nedenler
Uzun süre masa başında çalışmak, yanlış oturma pozisyonu, ağır kaldırma, spor sırasında aşırı yüklenme veya kasların dengesiz çalışması sırt ağrısına neden olabilir.
Omurga ile ilişkili yapısal sorunlar da sırt ağrısının önemli nedenleri arasındadır. Skolyoz, kifoz, omurga eklemlerindeki dejenerasyon ve bazı disk problemleri sırt bölgesinde ağrıya yol açabilir.
Bu tür durumlarda ortopedi veya fizik tedavi değerlendirmesi uygun olabilir. Sırt ağrısı hakkında daha ayrıntılı değerlendirmede ağrının başlangıç şekli, yeri, süresi ve hareketle ilişkisi dikkate alınmalıdır.
Nefesle Artan veya İç Organ Kaynaklı Şikayetler
Her sırt ağrısı kas-iskelet sistemi kaynaklı değildir. Özellikle nefes alırken belirgin şekilde artan ağrıya nefes darlığı, göğüs ağrısı, öksürük veya ateş eşlik ediyorsa akciğer ve kalp-damar sistemiyle ilişkili nedenlerin değerlendirilmesi gerekebilir.
Böbrek kaynaklı bazı sorunlarda da sırtın veya belin yan tarafında ağrı görülebilir. İdrarda kan, idrar yaparken yanma, ateş veya bulantı gibi belirtilerin eşlik ettiği durumlarda ilgili branşlara başvurulmalıdır.
Bu nedenle ağrının yalnızca bulunduğu bölgeye bakarak nedenini belirlemek doğru değildir.
Sırt Ağrısı İçin Hangi Belirtiler Ciddiye Alınmalıdır?
Sırt ağrısının çoğu ciddi bir hastalıktan kaynaklanmaz. Bununla birlikte bazı belirtiler daha ayrıntılı değerlendirme gerektirir.
Gece Ağrısı, Ateş ve Hareket Kısıtlılığı
İstirahatle geçmeyen veya özellikle geceleri belirginleşen sırt ağrısı dikkate alınmalıdır. Ağrıya ateş, açıklanamayan kilo kaybı, belirgin halsizlik veya genel durum bozukluğu eşlik ediyorsa doktor değerlendirmesi geciktirilmemelidir.
Travma sonrası ortaya çıkan şiddetli ağrı, özellikle kemik erimesi bulunan kişilerde omurga kırığı açısından da değerlendirilmelidir.
Bunun yanında sırtta ciddi hareket kısıtlılığı, ilerleyen uyuşma veya güç kaybı gibi nörolojik belirtiler varsa omurga kaynaklı daha önemli bir problemin araştırılması gerekebilir.
Sırt Ağrısı Nedir? Sırt Ağrısı Neden Olur?
Sırt ağrısı, kas zorlanması ve duruş bozuklukları gibi basit nedenlerle ortaya çıkabileceği gibi omurga hastalıkları, travmalar veya daha nadir olarak iç organlarla ilişkili problemlerin belirtisi olabilir. Bu nedenle ağrının süresi, şiddeti, yeri ve beraberindeki belirtiler değerlendirilmelidir.
Sırt Ağrısında Fizik Tedaviye Ne Zaman Gidilir?
Sırt ağrısı kas ve iskelet sistemi kaynaklı olduğunda, özellikle uzun süre devam eden veya tekrarlayan şikâyetlerde fizik tedavi ve rehabilitasyon önemli bir tedavi seçeneğidir.
Postür Bozukluğu ve Kas Dengesizliğinde Yaklaşım
Başın öne doğru taşındığı, omuzların öne düştüğü veya uzun süre aynı pozisyonda çalışıldığı durumlarda sırt kasları üzerinde sürekli yük oluşabilir. Zamanla kaslarda yorgunluk, gerginlik ve ağrı ortaya çıkabilir.
Bu hastalarda yalnızca ağrıyı azaltmaya yönelik tedavi yeterli olmayabilir. Duruşun düzeltilmesi, sırt ve omuz çevresindeki kasların güçlendirilmesi, esnekliğin artırılması ve çalışma ortamının ergonomik hale getirilmesi tedavinin önemli parçalarıdır.
Boyun Ağrısı Nedir?
Bazı hastalarda ağrının kaynağı boyun bölgesi olabilir ve ağrı omuzlara, kürek kemikleri arasına veya üst sırta yayılabilir. Boyun ağrısı farklı nedenlerle ortaya çıkabileceğinden, ağrının başlangıç noktası ve yayılım şekli doğru değerlendirilmelidir.
Özellikle boyun ağrısına kola yayılan ağrı, uyuşma, karıncalanma veya güç kaybı eşlik ediyorsa boyun omurgasının daha ayrıntılı değerlendirilmesi gerekebilir.
Sırt Ağrısı İçin Ne Zaman Gecikmeden Uzman Görüşü Alınmalıdır?
Sırt ağrısı birkaç gün içinde azalıyor ve günlük yaşamı ciddi şekilde etkilemiyorsa basit önlemlerle takip edilebilir. Ancak ağrı uzuyorsa, giderek şiddetleniyorsa veya sık tekrarlıyorsa uzman değerlendirmesi yapılmalıdır.
Özellikle aşağıdaki durumlarda gecikmeden tıbbi yardım alınmalıdır:
- Şiddetli veya giderek artan sırt ağrısı
- Travma sonrasında başlayan ağrı
- Gece uykudan uyandıran veya istirahatle geçmeyen ağrı
- Ateş veya açıklanamayan kilo kaybının eşlik etmesi
- Kolda veya bacakta uyuşma, karıncalanma ya da güç kaybı
- İdrar veya dışkı kontrolünde yeni gelişen sorunlar
- Göğüs ağrısı veya nefes darlığı ile birlikte sırt ağrısı
Sırt ağrısı için hangi bölüme gitmeliyim? sorusunun yanıtı ağrının nedenine göre değişir. Kas, omurga ve duruş kaynaklı şikâyetlerde Ortopedi ve Travmatoloji veya Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon uygun başlangıç noktalarıdır. Ancak ağrıya sistemik veya iç organları düşündüren belirtiler eşlik ediyorsa farklı uzmanlık dallarının değerlendirmesi gerekebilir.
Sırt ağrısının nedenini doğru belirlemek, gereksiz tetkik ve tedavilerden kaçınırken uygun tedavinin zamanında başlanmasını sağlar.

Doç. Dr. Ömer Bozduman, 2008’de mezun olduğu tıp eğitiminden sonra acil sağlık birimlerinde görev yapmış, 2016’da Ortopedi ve Travmatoloji uzmanlığını tamamlamıştır. Afyonkarahisar Devlet Hastanesi, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi ve Samsun Üniversitesi’nde görev yapan Bozduman, Memorial Antalya Hastanesindeki çalışmalarının ardından günümüzde İstanbul’daki özel kliniğinde omurga cerrahisi, artroplasti, artroskopi ve ortopedik travma alanlarında hizmet vermektedir.


